15 - Ακτινοβολιακή ένταση
✏️ Αυτή η εξήγηση δεν είναι ακόμη διαθέσιμη στη γλώσσα σου, μπορείς να συμπληρώσεις αυτήν τη φόρμα Google για να υποβάλεις τη μετάφρασή σου.
Το κύριο γράφημα απεικονίζει τις διαφορετικές συνιστώσες της ακτινοβολικής πίεσης από το 1750 έως σήμερα, εκφρασμένες ως απόκλιση από την κατάσταση ισορροπίας του 1750 (ακτινοβολική πίεση = 0). Το άνω τμήμα του γραφήματος αντιστοιχεί στις θερμαντικές επιδράσεις (θετική ακτινοβολική πίεση), ενώ το κάτω τμήμα στις ψυκτικές επιδράσεις (αρνητική ακτινοβολική πίεση).
Το φαινόμενο του θερμοκηπίου —που περιλαμβάνει το CO₂, τα άλλα αέρια του θερμοκηπίου και το τροποσφαιρικό όζον (O₃)— ασκεί συνολικά θετική ακτινοβολική πίεση ύψους 3,8 W/m², και γι’ αυτό απεικονίζεται στο άνω μέρος του γραφήματος. Αντίθετα, τα αερολύματα (άμεσες και έμμεσες επιδράσεις), η ηφαιστειακή δραστηριότητα και οι αλλαγές στη χρήση γης έχουν καθαρό ψυκτικό αποτέλεσμα και εμφανίζονται στο κάτω μέρος.
Το δευτερεύον γράφημα στα δεξιά παρουσιάζει την εξέλιξη της ακτινοβολικής πίεσης σε βάθος περίπου δυόμισι αιώνων, συνδυάζοντας ιστορικά δεδομένα και μελλοντικές προβολές. Σύμφωνα με την Έκτη Έκθεση Αξιολόγησης της IPCC, η ακτινοβολική πίεση που αποδίδεται στο φαινόμενο του θερμοκηπίου ανέρχεται σε 3,8 W/m², ενώ τα αερολύματα συνεισφέρουν περίπου –1 W/m², οδηγώντας σε καθαρό ισοζύγιο 2,8 W/m².
Οι τιμές ακτινοβολικού εξαναγκασμού που προβλέπονται για το έτος 2100 έδωσαν την ονομασία στα πέντε σενάρια της IPCC: SSP1-1.9, SSP1-2.6, SSP2-4.5, SSP3-7.0 και SSP4-8.5. Τα αντίστοιχα χρώματα των σεναρίων αυτών εμφανίζονται στα γραφήματα των καρτών 5, 11, 15, 21, 22 και 24.
AR6 WG1 TS3.1 p59 // AR6 WG1 Σχήμα TS.9 (δ) (εξαναγκασμός) // p36 // AR5 WG1 Σχήμα 8.18: Εξαναγκασμός από ακτινοβολία p979 (962)
2Causes
Τα αερολύματα ασκούν δύο βασικούς τύπους επιδράσεων στο κλίμα. Ορισμένα, όπως τα θειικά αερολύματα, είναι ικανά να αντανακλούν άμεσα την ηλιακή ακτινοβολία και έχουν καθαρά ψυκτικό αποτέλεσμα. Άλλα, αντίθετα, μπορούν να συμβάλλουν στη θέρμανση, όπως η αιθάλη, η οποία, όταν εναποτίθεται στο χιόνι ή τον πάγο, μειώνει την ανακλαστικότητά τους και ενισχύει την απορρόφηση της ηλιακής ενέργειας.
Επιπλέον, τα αερολύματα επηρεάζουν τον σχηματισμό και τα χαρακτηριστικά των νεφών, τόσο ως προς τη σύστασή τους όσο και ως προς την έκταση και τη διάρκεια ζωής τους. Λαμβάνοντας υπόψη όλες αυτές τις επιδράσεις, τα αερολύματα ασκούν συνολικά ισχυρή ψυκτική ακτινοβολική επίδραση, με καθαρή ακτινοβολική πίεση της τάξης των –1,3 W/m².
ΠΗΓΕΣ: AR6 WG1 TS.3.1 p61 (p93) // AR6 WG1 6.2.1 p844 // AR6 WG1 Σχήμα TS.15: Ακτινοβολική δύναμη p60 (p92)
Το ανθρωπογενές φαινόμενο του θερμοκηπίου παγιδεύει περισσότερη θερμότητα στη Γη, ασκώντας θετική ακτινοβολική επίδραση. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα ένα πλεόνασμα ενέργειας στη Γη σε σύγκριση με το 1850-1900, και επομένως η Γη θερμαίνεται.
ΠΗΓΕΣ: AR6 WG3 TS.3 p11 (p59) // AR6 WG1 Σχήμα 7: Θερμοκρασία που επηρεάζει την επίδραση p979 (962)
1Consequence
Το ανθρωπογενές φαινόμενο του θερμοκηπίου ασκεί θετική ακτινοβολική επίδραση, οδηγώντας σε συσσώρευση πλεονάζουσας ενέργειας στο κλιματικό σύστημα της Γης. Η ενέργεια αυτή κατανέμεται κυρίως στους ωκεανούς (93%), αλλά και στη βλάστηση (5%), στους πάγους (3%) και στην ατμόσφαιρα (1%).
Η απορροφούμενη ενέργεια θερμαίνει τα επιμέρους διαμερίσματα, αυξάνοντας τη θερμοκρασία τους και, στην περίπτωση των πάγων, οδηγώντας σε τήξη. Το κείμενο στο πίσω μέρος της κάρτας 14 αποσαφηνίζει πλήρως αυτή τη διαδικασία, χωρίς να αφήνει περιθώρια παρερμηνείας.
Για τον λόγο αυτό, εφόσον επιδιώκεται μια απλοποιημένη εκδοχή του παιχνιδιού ή του εργαστηρίου, οι δύο κάρτες θα πρέπει να αφαιρούνται ταυτόχρονα, ώστε να διατηρείται η συνοχή της αφήγησης.
ΠΗΓΕΣ: AR6 WG1 TS3.1 (ενεργειακό ισοζύγιο) σελ. 59 (σελ. 93) // AR6 WG1 Σχήμα TS.13 (δ): ενεργειακό ισοζύγιο σελ. 58
1Other possible cause
Όταν ο λευκός πάγος λιώνει, αντικαθίσταται από σκούρο μπλε νερό, το οποίο διαθέτει χαμηλότερη ανακλαστικότητα (albedo). Το albedo εκφράζει την ικανότητα ενός σώματος να αντανακλά την προσπίπτουσα ακτινοβολία: ένα μαύρο σώμα έχει albedo 0, ένας τέλειος καθρέφτης 1, ενώ η Γη έχει μέσο albedo περίπου 0,31.
Η μείωση της ανακλαστικότητας οδηγεί σε μεγαλύτερη απορρόφηση ηλιακής ενέργειας και, κατ’ επέκταση, σε περαιτέρω θέρμανση του πλανήτη. Πρόκειται για έναν βρόχο θετικής ανάδρασης (βρόχο ενίσχυσης), καθώς η αρχική θέρμανση εντείνεται από τις ίδιες της τις συνέπειες.
Η σύνδεση αυτή δεν είναι απαραίτητη για την κατανόηση του βασικού μηχανισμού, ωστόσο πιο έμπειροι συμμετέχοντες ενδέχεται να την αναγνωρίσουν και να την εξετάσουν.
ΠΗΓΕΣ: AR6 WG1 7.4.2.3: albedo επιφάνειας (σελ. 970) // AR6 WG1 Σχήμα 7.10: ανάδραση p996 (979) // AR6 WG1 Πίνακας 7.10: ανάδραση p995 (978)